Rehber · Kulak çınlaması
Kulak çınlaması (tinnitus)
Kulak çınlaması (tinnitus), dışarıda bir ses kaynağı olmadığı halde kulakta ya da başın içinde çınlama, uğultu, vınlama veya tıslama gibi sesler duyulmasıdır. Sık görülür ve çoğu zaman işitme kaybıyla birlikte ortaya çıkar; ancak nedeni her zaman bulunamayabilir. Sürekli ya da tek kulakta olan, nabızla aynı ritimde atan veya ani işitme kaybıyla birlikte görülen çınlamada hekime başvurmak gerekir.
SancaktepeÇekmeköySGK anlaşmalı
Nedir
Kulak çınlaması nedir, nasıl duyulur?
Kulak çınlaması çınlama, uğultu, vınlama, tıslama ya da nabız gibi atan bir ses olarak duyulabilir.
Tek kulakta veya iki kulakta olabilir; sürekli duyulabilir ya da ara ara gelip geçebilir.
Sağ ve sol kulak
Sağ veya sol kulak çınlaması ne anlama gelir?
Halk arasında sağ veya sol kulağın çınlamasına çeşitli anlamlar yüklenir. Tıbbi açıdan ise çınlamanın hangi kulakta olduğundan çok, ne kadar sürdüğü, tek kulakta mı yoksa iki kulakta mı olduğu ve başka belirtilerin eşlik edip etmediği önemlidir.
Kısa süren çınlama: Sessiz bir ortamda birkaç saniye ile birkaç dakika süren ve kendiliğinden geçen çınlama pek çok kişide görülür ve çoğu zaman bir hastalık belirtisi değildir. Yüksek sesli bir ortamdan (konser, düğün, gürültülü iş yeri) sonra birkaç saat süren çınlama da sık görülür; ancak bu, kulağın yüksek sesten etkilendiğinin bir işareti olabilir.
İki kulakta süren çınlama: Sıklıkla yaşa bağlı veya gürültüye bağlı işitme kaybıyla birlikte görülür. Bir işitme testi yaptırmanız faydalı olur.
Yalnızca bir kulakta (sağ veya sol) süren çınlama: Kulak kiri, orta kulak sorunları veya o kulakta işitme kaybı gibi nedenlere bağlı olabilir. Nadir de olsa işitme sinirini etkileyen durumlar da tek taraflı çınlamayla kendini gösterebilir. Bu yüzden tek kulakta süren çınlamanın nedeni bir KBB hekimi tarafından araştırılmalıdır.
| Çınlamanın özelliği | Genel değerlendirme |
|---|---|
| Birkaç saniye–dakika sürüp geçiyor | Çoğu zaman zararsızdır |
| Yüksek sesli ortamdan sonra başladı, saatler içinde geçti | Kulak yüksek sesten etkilenmiş olabilir; tekrarlanıyorsa kulağınızı koruyun |
| İki kulakta haftalardır sürüyor | İşitme testi yaptırmanız önerilir |
| Yalnızca bir kulakta sürüyor | KBB hekimine başvurun |
| Kalp atışıyla aynı ritimde | Hekim değerlendirmesi önerilir (pulsatif tinnitus) |
| Aniden başladı ve işitme azalması eşlik ediyor | Acil: aynı gün KBB hekimine başvurun |
Uğultu
Kulak uğultusu ile kulak çınlaması aynı şey mi?
Evet, çoğu zaman aynı durumu anlatır. Kulak çınlaması (tıbbi adıyla tinnitus), dışarıda bir ses kaynağı olmadan kulakta ses duyulmasıdır. Bu ses kişiden kişiye farklı tarif edilir: çınlama, uğultu, vızıltı, cızırtı, ıslık veya rüzgâr sesi gibi.
“Uğultu” genellikle kalın ve derinden gelen bir sesi, “çınlama” ise ince ve tiz bir sesi anlatmak için kullanılır. Hangi kelimeyle tarif edilirse edilsin, değerlendirme aynıdır: sesin ne zaman başladığı, ne kadar sürdüğü, hangi kulakta olduğu ve işitme azalması eşlik edip etmediği önemlidir.
Kulakta rüzgâr veya hava geçişi gibi bir ses duyuyorsanız, bu durum bazen östaki borusuyla ilgili olabilir. Ayrıntıları kulaktan rüzgâr sesi gelmesi yazımızda anlattık.
Nedenler
Kulak çınlaması neden olur?
Yüksek sese tekrarlayan maruziyet
Kulak kiri birikimi
Orta kulak iltihabı
Ménière hastalığı
Bazı kişilerde belirlenebilir bir neden bulunmaz. Stres, çınlamanın daha belirgin fark edilmesine yol açabilir.
Geçer mi
Kulak çınlaması geçer mi?
Bu, çınlamanın nedenine bağlıdır:
- Yüksek sese maruz kaldıktan sonra başlayan çınlama çoğu zaman saatler veya günler içinde azalır. Tekrarlayan maruziyet ise kalıcı hasara yol açabilir.
- Kulak kiri veya orta kulak sorunu gibi tedavi edilebilir bir nedene bağlı çınlama, neden ortadan kalktığında azalabilir.
- İşitme kaybıyla birlikte görülen uzun süreli çınlama tamamen geçmeyebilir; ancak pek çok kişide zamanla daha az fark edilir hale gelir. Bu süreçte ses terapisi ve gerekli durumlarda işitme cihazı gibi seçenekler hekim ve odyologla birlikte değerlendirilebilir.
Çınlamanın nedeni araştırılmadan “kendiliğinden geçer” diye beklemek doğru değildir. Haftalarca süren veya günlük hayatınızı etkileyen çınlamada değerlendirme yaptırın.
Hekime başvuru
Kulak çınlamasında ne zaman hekime gitmelisiniz?
Düzenli veya sürekli çınlama
Kötüleşen çınlama
Uykuyu ya da günlük hayatı etkileyen çınlama
Nabızla aynı ritimde atan çınlama
Nabızla aynı ritimde atan çınlamanın nedenleri diğer çınlama türlerinden farklı olabilir; bu yüzden bir hekim tarafından değerlendirilmelidir.
Sürekli tek kulakta olan çınlama
Acil durum
Ne zaman beklemeden acile gitmelisiniz?
Önemli
Baş yaralanmasından sonra başlayan çınlamada ya da çınlamayla birlikte ani işitme kaybı, yüz kaslarında güçsüzlük veya baş dönmesi varsa beklemeden acil servise başvurun.
Kim değerlendirir
Kulak çınlaması için hangi doktora gidilir?
Kulak çınlaması için Kulak Burun Boğaz (KBB) hekimine başvurulur. Hekim kulağı muayene eder ve işitme testi yapılır.
Teşhis ve tedavi kararı KBB hekimine aittir.
Neler yapılabilir
Kulak çınlaması için neler yapılabilir?
Yapılabilecekler çınlamanın nedenine göre değişir. Kulak kiri veya iltihap gibi nedenler hekim tarafından tedavi edilir.
Nedeni bulunamayan veya süren çınlamada danışmanlık ve ses terapisi gibi yaklaşımlar kullanılır. Bu yaklaşımlar herkeste aynı sonucu vermez.
İşitme kaybı
Kulak çınlaması ile işitme kaybı arasında ilişki var mı?
Kulak çınlaması çoğu zaman işitme kaybıyla birlikte görülür.
İşitme kaybı varsa işitme cihazı, çevredeki sesleri daha iyi duymayı sağlayarak bazı kişilerde çınlamanın daha az fark edilmesine yardımcı olabilir; herkeste aynı sonucu vermez. Ayrıntılar kulak çınlaması için işitme cihazı sayfasında.
İşitmenizi öğrenmek için işitme testi yaptırabilirsiniz. İşitme testi için ücret alınmaz.
Günlük hayat
Günlük hayatta neler yapabilirsiniz?
Yüksek sesten korunun
Gürültülü ortamlarda kulak koruyucu kullanabilirsiniz.
Arka plan sesi
Çok sessiz ortamlarda hafif bir arka plan sesi, çınlamayı daha az fark etmenize yardımcı olabilir.
Stresle başa çıkma
Stres çınlamayı daha belirgin hale getirebilir; dinlenmeye ve rahatlamaya zaman ayırmak bazı kişilerde çınlamayı daha az fark etmeye yardımcı olabilir.
Bu öneriler herkeste aynı etkiyi göstermez; çınlama sürüyorsa hekime başvurun.
İlgili yazılar
Kulak çınlamasıyla ilgili diğer yazılar
Kaynak
NIDCD (ABD Ulusal Sağırlık ve Diğer İletişim Bozuklukları Enstitüsü), Tinnitus bilgilendirme sayfası; NHS, Tinnitus hasta bilgilendirme sayfası; American Academy of Otolaryngology–Head and Neck Surgery (AAO-HNS), Clinical Practice Guideline: Tinnitus (2014); Dünya Sağlık Örgütü (WHO), World Report on Hearing (2021). Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için KBB uzmanına başvurun.
Randevu
Randevu talebi.
İki kısa adımda talebinizi iletin; sizi arayıp uygun saati birlikte belirleyelim. Bu randevu işitme testi içindir; kulak çınlamasının tıbbi değerlendirmesi KBB hekimi tarafından yapılır.
- 01Talebinizi iletinŞube ve uygun zamanı seçin.
- 02Sizi arayalımMesai saatlerinde aynı gün.
- 03RandevuSaat telefonda birlikte belirlenir.
Sık sorulanlar
Sık sorulan sorular
Kulak çınlaması tehlikeli mi?
Kulak çınlaması çoğu zaman ciddi bir hastalığın belirtisi değildir. Ancak tek kulakta sürekli, nabız gibi atan ya da ani işitme kaybıyla birlikte görülen çınlamada hekime başvurmanız gerekir.
Kulak çınlaması geçer mi?
Bu, çınlamanın nedenine göre değişir. Kısa süreli çınlamalar kendiliğinden geçebilir; süren çınlamada bir KBB hekimine başvurun.
Tek kulakta çınlama ne anlama gelir?
Sürekli olarak yalnızca tek kulakta duyulan çınlamanın bir hekim tarafından değerlendirilmesi gerekir; özellikle o kulakta işitme aniden azaldıysa beklemeden başvurun.
Nabız gibi atan çınlama nedir?
Nabızla aynı ritimde duyulan çınlamaya pulsatil (pulsatif) tinnitus denir. Bu tür çınlamada hekime başvurmanız gerekir. Ayrıntılar pulsatif tinnitus yazısında.
İşitme cihazı kulak çınlamasını geçirir mi?
İşitme kaybı olan bazı kişilerde çınlamanın daha az fark edilmesine yardımcı olabilir; herkeste aynı sonucu vermez.
Kulak çınlaması için hangi doktora gidilir?
Kulak çınlaması için Kulak Burun Boğaz (KBB) hekimine başvurulur. Hekim muayene eder ve gerekirse işitme testi istenir.
Sağ kulak çınlaması ne anlama gelir?
Tıbbi açıdan sağ veya sol kulak fark etmez; önemli olan çınlamanın ne kadar sürdüğü ve tek kulakta olup olmadığıdır. Birkaç saniye sürüp geçen çınlama çoğu zaman zararsızdır. Yalnızca bir kulakta süren çınlamanın nedeni KBB hekimi tarafından araştırılmalıdır.
Kulak uğultusu neden olur?
Kulak uğultusu, kulak çınlamasının farklı bir tarifidir ve nedenleri aynıdır: işitme kaybı, yüksek sese maruz kalma, kulak kiri, orta kulak sorunları ve bazı genel sağlık durumları. Uğultu uzun sürüyorsa veya işitme azalması eşlik ediyorsa değerlendirme yaptırın.
İşitme ve çınlama