Blog · İşitme kaybı5 dk okuma

Odyolog ve Odyometrist Nedir, Ne İş Yapar? Aralarındaki Farklar

Odyolog ve odyometrist nedir, ne iş yapar? İkisi de işitme ve denge alanında çalışan sağlık meslek mensubudur; doktor değildir. Odyometrist, iki yıllık önlisans eğitimi almış ve işitme testlerini yapan sağlık teknikeridir. Odyolog dört yıllık lisans eğitimi almıştır; işitme ve denge değerlendirmesi, işitme cihazı uygulaması ve rehabilitasyonda daha kapsamlı görev üstlenir. Tanıyı ve tedaviyi KBB hekimi planlar.

Yazan: Nuray Kayan, Odyometrist
İşitme testi yapan odyolog

Odyolog ne demek?

"Odyoloji" kelimesi, Latince "duymak" anlamındaki audire ve Yunanca "bilim" anlamındaki -logia sözcüklerinden gelir. Yani odyoloji, işitme bilimidir. Odyolog, bu alanda lisans eğitimi almış sağlık profesyonelidir.

Türkiye'de odyolog olmak için üniversitelerin sağlık bilimleri fakültelerindeki dört yıllık Odyoloji lisans bölümünden mezun olmak gerekir. Bazı odyologlar bu alanda yüksek lisans ve doktora da yapar.

Odyometrist ne demek?

Odyometrist, meslek yüksekokullarının iki yıllık Odyometri önlisans programından mezun olan sağlık teknikeridir. Odyometristin temel görevi, işitme testlerini doğru ve güvenilir şekilde uygulamaktır.

Odyolog ve odyometrist ne iş yapar?

ÖzellikOdyometristOdyolog
Eğitim2 yıllık önlisans (Odyometri)4 yıllık lisans (Odyoloji)
İşitme testleriUygularUygular ve değerlendirir
İşitme cihazı süreciÖlçüm ve uygulama aşamalarında görev alırCihaz seçimi, ayarı ve takibinde daha kapsamlı görev alır
Denge değerlendirmesiSınırlıKapsamlı değerlendirme yapabilir
İşitsel rehabilitasyon—Planlar ve uygular
Tanı koyma, ilaç yazma, ameliyatHayırHayır

Görev tanımları, Sağlık Bakanlığı'nın sağlık meslek mensuplarının iş ve görev tanımlarını belirleyen düzenlemesine göre belirlenir.

Odyometristin başlıca görevleri:

  • Saf ses odyometrisi, konuşma odyometrisi ve timpanometri gibi işitme testlerini uygulamak
  • Test sonuçlarını kaydetmek ve hekime veya odyologa iletmek
  • İşitme cihazı uygulama sürecinde kulak ölçüsü alma, cihaz takma ve kullanım eğitimi gibi aşamalarda görev almak

Odyologun başlıca görevleri:

  • İşitme ve denge testlerini uygulamak ve sonuçları değerlendirmek
  • İşitme cihazı seçimi, programlanması ve takibi
  • Koklear implant ve diğer işitme sistemlerinin ayar ve takip süreçlerinde görev almak
  • İşitsel rehabilitasyon ve danışmanlık
  • Yenidoğan işitme taramasında görev almak

Odyolog doktor mu?

Hayır. Odyolog ve odyometrist hekim değildir. Tanı koyamaz, ilaç yazamaz, ameliyat yapamaz ve işitme cihazı için sağlık raporu düzenleyemez.

İşitme sorunlarında süreç genellikle şöyle işler:

  1. 01KBB hekimi kulağı muayene eder ve gerekli testleri ister.
  2. 02Odyometrist veya odyolog testleri uygular.
  3. 03KBB hekimi test sonuçlarını muayene bulgularıyla birlikte değerlendirir, tanıyı koyar ve tedaviyi planlar.
  4. 04İşitme cihazı gerekiyorsa hekim rapor ve reçete düzenler; cihaz seçimi, uygulaması ve takibi odyolog ve odyometrist tarafından yapılır.

Odyoloğa ne zaman gidilir?

Çoğu durumda süreç bir KBB hekimiyle başlar. Şu durumlarda bir odyolog veya odyometristle çalışırsınız:

  • KBB hekimi işitme testi istediğinde
  • İşitme cihazı kullanmanız önerildiğinde
  • Mevcut işitme cihazınızın ayarlanması veya kontrolü gerektiğinde
  • Çocuğunuzun işitmesinin yaşına uygun testlerle değerlendirilmesi gerektiğinde

Ani işitme kaybı, kulak ağrısı, kulak akıntısı veya baş dönmesi gibi durumlarda ise önce KBB hekimine başvurulmalıdır.

İşitme cihazı merkezinde kimler çalışır?

İşitme cihazı satış ve uygulama merkezlerinde, işitme testlerini yapan ve cihaz uygulama sürecini yürüten odyolog veya odyometristler çalışır. İşitme cihazı merkezi bir hastane değildir; tanı koymaz ve rapor düzenlemez. SGK desteğiyle cihaz almak için KBB hekiminin raporu ve reçetesi gerekir.

Neva İşitme'de işitme testleri ve cihaz uygulama süreci odyometrist ve odyolog tarafından yürütülür. Ekibimizi tanımak için ekibimiz sayfasına bakabilirsiniz.

Odyolog ile KBB hekimi arasındaki fark nedir?

ÖzellikKBB hekimiOdyolog
EğitimTıp fakültesi ve KBB uzmanlığıOdyoloji lisans
Muayene ve tanıEvetHayır
İlaç ve ameliyatEvetHayır
İşitme cihazı raporuDüzenlerDüzenleyemez
İşitme testleriİster ve değerlendirirUygular ve değerlendirir
İşitme cihazı uygulaması—Seçer, ayarlar, takip eder

İki meslek birbirini tamamlar. Hekim tanıyı koyar ve tedaviyi planlar; odyolog işitmenin ölçülmesi ve işitme cihazı gibi çözümlerin uygulanması sürecinde çalışır.

İşitme testinde sizi neler bekler?

İşitme testi için bir odyometrist veya odyologla çalıştığınızda süreç genellikle şöyle ilerler:

  1. 01Kısa bir görüşme: Şikâyetleriniz, ne zamandır var olduğu, ailede işitme kaybı olup olmadığı, gürültülü ortamda çalışıp çalışmadığınız ve kullandığınız ilaçlar sorulur.
  2. 02Kulak kontrolü: Kulak yoluna otoskopla bakılır. Kulak kiri tıkacı varsa test ertelenebilir ve hekime yönlendirilirsiniz.
  3. 03Testler: Ses yalıtımlı bir kabinde kulaklıkla saf ses odyometrisi, ardından konuşma odyometrisi yapılır. Gerekirse timpanometri eklenir.
  4. 04Sonuçların paylaşılması: Odyogram size gösterilir ve genel olarak açıklanır. Sonuçların tıbbi yorumu ve tanı için KBB hekimine başvurmanız gerekir.

Testler ağrısızdır. Testten önce yüksek sese maruz kalmamaya çalışmak ve soğuk algınlığınız varsa bunu belirtmek, sonuçların güvenilirliğini artırır.

Odyolog ve odyometrist hangi kurumlarda çalışır?

Odyolog ve odyometristler devlet ve özel hastanelerin KBB ve odyoloji birimlerinde, üniversite hastanelerinde, koklear implant merkezlerinde, işitme cihazı satış ve uygulama merkezlerinde ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde çalışır. Bazı odyologlar akademik çalışmalar da yürütür. Bir işitme cihazı merkezinin hangi şartlarla açıldığını işitme cihazı merkezi nasıl açılır yazımızda anlattık.

Randevuya giderken yanınıza neler almalısınız?

  • Varsa daha önceki işitme testi sonuçlarınız (odyogramlar)
  • KBB hekiminden aldığınız rapor ve reçete
  • Kullandığınız ilaçların listesi
  • İşitme cihazı kullanıyorsanız cihazınız ve şarj ünitesi veya yedek pil
  • Şikâyetlerinizi ve sorularınızı yazdığınız kısa bir not

Önceki test sonuçları, işitmenizin zaman içinde nasıl değiştiğini görmek açısından özellikle faydalıdır.

Neva İşitme, İstanbul'un Sancaktepe ve Çekmeköy ilçelerinde 2009'dan beri hizmet veren SGK anlaşmalı işitme cihazı merkezidir.

İşitmenizi kontrol ettirmek isterseniz Sancaktepe ve Çekmeköy şubelerimizde işitme testi yapıyoruz; işitme testi için ücret alınmaz.

Sıkça sorulan sorular

Odyolog doktor mu?

Hayır. Odyolog, dört yıllık odyoloji lisans eğitimi almış bir sağlık meslek mensubudur; hekim değildir ve tanı koyamaz, ilaç yazamaz.

Odyometrist ne iş yapar?

İşitme testlerini uygular, sonuçları kaydeder ve işitme cihazı uygulama sürecinin çeşitli aşamalarında görev alır.

Odyolog kaç yıllık?

Odyoloji, dört yıllık lisans programıdır. Odyometri ise iki yıllık önlisans programıdır.

Odyolog işitme cihazı raporu verebilir mi?

Hayır. İşitme cihazı için sağlık raporu ve reçeteyi KBB hekimi düzenler.

İşitme testi için odyoloğa mı, KBB'ye mi gitmeliyim?

Çoğu durumda önce KBB hekimine başvurulur; hekim işitme testi ister ve test odyolog veya odyometrist tarafından yapılır.

Odyometrist işitme cihazı uygulayabilir mi?

Odyometristler işitme cihazı uygulama sürecinin ölçüm, kulak ölçüsü alma, cihaz takma ve kullanım eğitimi gibi aşamalarında görev alır. Görev sınırları ilgili yönetmelikle belirlenir.

Odyolog ile odyometrist aynı testleri mi yapar?

Temel işitme testlerini ikisi de uygular. Odyolog ayrıca daha kapsamlı denge değerlendirmeleri, işitsel rehabilitasyon ve ileri ayar süreçlerinde görev alır.

Kaynaklar
  • T.C. Sağlık Bakanlığı, Sağlık Meslek Mensupları ile Sağlıkla İlgili Diğer Meslek Mensuplarının İş ve Görev Tanımlarına Dair Yönetmelik (Resmî Gazete, 2014)
  • Yükseköğretim Kurulu (YÖK), Odyoloji lisans ve Odyometri önlisans programları bilgileri